Nasze serwisy

Aktualności
Miasto
Uzdrowisko
Ogłoszenia
Internet
Komputery
Muzyka
Sport

Inne

Program TV
LOTTO
Wyślij SMS

 

| Położenie i klimat | Lecznictwo uzdrowiskowe | Rekreacja i turystyka
Sanatoria | Noclegi | Agroturystyka | Gabinety lekarskie |
| Kultura | Nasi goście | Info |

Ze starego przewodnika... (1928 r.)


Busko.
Samochody zatrzymują się tutaj na Rynku, przed t. zw. stacją samochodów, Udające się do Zakładu kąpielowego - po kilkunastu najwyżej minutach postoju jadą dalej, tak samo jadące do Solca. Ktokolwiek chciałby poznać miasteczko, bagaże maże zostawić na „stacji" pod opieką umundurowanej służby, sam zaś w razie potrzeby, wstąpiwszy na posiłek do restauracji Maciejewskiego (kilkanaście kroków od stacji samochodów, jedynej solidnej i na poziomie kulturalnym prowadzonej w całem Busku, winien udać się na obejrzenie starożytnego miasteczka.

Busko założone zostało prawdopodobnie w wieku XII-ym, bowiem coś w r. 1184 zbudowano tu kościół, przy którym osiedli norbertanie i norbertanki. Leszek Czarny w r. 1287 nadał osadzie prawa niemieckie, a Jagiełło, Kazimierz Jagiellończyk i Zygmunt III - przywileje na jarmarki. Miasteczko się rozwijało pomyślnie. Już od XV wieku były tu fabryki sukien i dużo warsztatów rzemieślniczych istniało tu też , kilka cechów, z których najważniejszym był szewski, ustanowiony przez kardynała Fryderyka Jagiellończyka w 1490 roku. Miasteczko ucierpiało od szlachty w r. 1474, ruszającej na wyprawę węgierską, później w czasie gorszących sporów z .dysydentami, W r. 1820 gwałtowny pożar strawił miasteczko. Ponieważ w pożarze tym postradał kościół i klasztor, zakonnicy wówczas przenieśli się do sąsiedniego (0 16 km.) Pińczowa. Pierwotny ~kościól.istnial dó r, 1592, Dzisejszy wystawiono dopiero w r. 1621. Znajduje się w nim stara płyta z napisem tej treści: "Derslaus de Chotel militari Palatinus Sandomiersis, Capitaneus Cracoviensis, fundator loci hujus, obiit a d. 1241".

W zabudowaniach dawnego klasztoru przy kościele mieści się obecnie siedziba starostwa,
za nią na stoczach północnych, w kierunku przedmieścia zwanego Nadolem, duży (5 ha) sad owocowy, własność sejmiku powiatowego, stanowiący zarazem podstawę sejmikowej wytwórni doskonałych win owocowych, Przy ulicy Pinczowskiej mieści się siedziba Wydziału Powiatowego Sejmiku, naprzeciw posterunek policji miejscowej, obok Sąd pokoju. Niedaleko skasowanej niedawno rogatki stopnickiej mieści się znowu urząd gminy wiejskiej Busko i w tymże domu Magistrat miasta. Bliżej Rynku, mającego pośrodku spory zadrzewiony skwer z alejami, zaopatrzonemi w ławki, znajduje się jeszcze nieukończona murowana spora bóźnica żydowska. W ulicach południowej dzielnicy miasteczka mamy budynek 7-o kl. szkoły powszechnej i salę miejską ze sceną i miejscami (krzesła) na 300
osób, w której to sali odbywają się różne obchody, przedstawienia amatorskie i przyjezdnych trup, oraz istnieje kinoteatr. Przy ulicy prowadzącej do Zakładu kąpielowego widzimy z lewej strony budynek Kasy skarbowej i za nim szereg istniejących i budujących się dopiero willi, po prawej stronie, obok równoległej drogi parę prywatnych domów, w których, nie dochodząc okazałego, starannie ogrodzonego i odarniowanego Kopca Kościuszki z posągiem Naczelnika, mieści się Inspektorat szkolny i Rada Szkolna
Powiatowa. Inne urzędy i zakłady użyteczności publicznej mieszczą się przy Rynku przeważnie, a więc Urząd Pocztowy (wejście z ulicy), apteka i t. p.

Naogół miasteczko, choć Liczy ok. 5 tys. mieszkańców, w połowie tylko Żydów, przedstawia się bardzo skromnie i sennie. Ożywia się tylko znacznie w sezonie kąpielowym przez napływ kuracjuszów, z których wielu zamieszkuje u prywatnych osób w mieście, często też przybywa z licznych will, położonych w okolicach bliższych samego Zakładu kąpielowego. Ze stacji samochodowej co jakiś czas specjalny autobus miejski za
opłatą 30 gr. od osoby wozi do Zakładu kąpielowego, skąd również przywozi gości i wogóle publiczność.

Zakład kąpielowy Buski.
Kiedy w okolicy Buska poznano źródła solne i własności ich lecznicze, dokładnie nie wiadomo. Jest faktem, że już w drugiej połowie w. XVIII staraniem ks. Franciszka Ossowskiego, kustosza katedry krakowskiej, poszukiwano tu soli. Stanisław August sprowadził tu potem żupnika saskiego, barona L. Beusta, który założył towarzystwo akcyjne solnych warzonek. Król ten, wracając z Kaniowa dn. 12 czerwca 1787 r., wstąpił do Buska, celem obejrzenia tych warzelni. Później zostały one jednak zaniedbane. Dopiero kiedy w r. 1824 poznano także własności lecznicze miejscowych źródeł, w r. 1836 powstaje spółka kapitalistów warszawskich na czele z dr. med. Enochem i dzierżawcą miejscowych dóbr poklasztornych Rzewuskim, która buduje tu łazienki o 60 wannach i zakłada park. Powstały w ten sposób Zakład kąpielowy przechodzi później na własność państwa, zostaje oddawany w dzierżawę, ostatnio stanowi instytucję państwową, zostającą pod władzą Min. Spr. Wewn. (Gener. Służba Zdrowia), Dyrektorem Zakładu jest już kilka lat inż. Michał Byszewski. Istnieje prócz tego specjalna dla czuwania nad sanitarną stroną Zakładu Komisja Zdrojowa, mająca swe biuro informacyjne na czas sezonu w samem mieście. Rozwinięciu się Buska jako miejscowości leczniczej, sprowadzającej około 5 tysięcy kuracjuszów rocznie, sprzyjają naturalne warunki. Warunkami temi przedewszystkiem są dostatek źródeł i ich wartość lecznicza. Źródeł
tych jest 9, wszystkie artezyjskie. Woda z nich gromadzi się w specjalnych zbiornikach (główny murowany, t. zw. "Rotunda" o wewn. średnicy 5 m, i glębokości 18 m.), z których emaljowanemi rurami z pomocą parowych pomp jest wciągana na wieżę ciśnień i stamtąd dopiero jest rozprowadzana bezpośrednio do wanien. Głównemi składnikami wody buskiej mineralnej są: siarkowodór, dwutlenek węgla i sól kuchenna; w mniejszych znacznie ilościach występują łącznie: sól gorzka, sól glauberska, jodek magnezu i żelazo. Temperatura wody wynosi 12° C. Ponieważ przez rozprowadzanie woda się ochładza, na różne zresztą choroby wskazaną jest różna temperatura kąpieli, a wody w samych wannach ogrzewać nie można, z powodu, że ulotniłby się tak cenny znajdujący się w niej siarkowodór. Zakład posiada specjalne urządzenia, za pomocą których drogą działania przez wtłaczaną pod ciśnieniem dwóch atmosfer parę, woda w wannach ma potrzebną temperaturę bez straty swych składników. Nie tylko woda jednak służy do kąpieli i picia (ze źródła Nr. 1 Michalskiego), Przy leczeniu pewnych chorób wskazane są kąpiele szlamowe. Szlam do tego zwożony jest zimową porą ze specjalnie urządzonych stawów do osobnych szop, przez które nieustannie przepływa woda mineralna i zasila w składniki lecznicze. Po różnych jeszcze dodatkowych działaniach z nim, szlam ten dostarczany jest ostatecznie do wanien na użytek pacjentów.

Busko, jako miejscowość lecznicza, pomaga bardzo skutecznie na następujące zwłaszcza choroby: reumatyzm, artretyzm, nerwobóle, choroby skórne, przymiot (podobnie zresztą jak Solec).


Strona zamieszczona na serwerze www.busko-zdroj.com
Projekt, wykonanie i prawa autorskie: "Real" www.realnet.prv.pl